busko.tv

Kliknij i ogladaj

Wielka Sobota w Kościele NPNMP w Busku-Zdroju

W Wielką Sobotę gospodynie miały dużo pracy, podobnie jak gospodarze. Babska to rzecz przygotowywać święcone. Na południe musiało być gotowe. Od świtu wszyscy się krzątali. Gospodynie z córkami zamykały się w izbie i piekły baby. A te musiały być ogromne, doskonale wyrośnięte, pulchne i lukrowane.
Dodano: 2014-04-19, źródło: Ponidzie.TV
Odslon: 441

Najważniejsze, żeby żaden mężczyzna nie otworzył drzwi, kiedy ciasto rośnie. Przeciąg mógłby je zawiać i spowodować, że opadnie. Strata byłaby wielka: garniec najlepszej mąki, kopa jaj, dwie kwaterki tłustej śmietanki, niemało cukru, rodzynek, masła i wanilii. Dzieża pełna lśniącego ciasta stała w cieple starannie opatulona lnianym obrusem. Minęło sporo czasu zanim gospodyni uznała, że ciasto można nakładać do foremek, do ponownego wyrośnięcia. Na koniec dwanaście razy nakłuła każdą babę palcem i wsuwała do ciepłego pieca. Najładniejsza baba będzie na święcone.

Gdy ciasto rosło, dziewczęta krasiły jajka. Na piecu w jednym garnku gotowały się łupiny od cebuli, w drugim młode żyto, w trzecim "brezylia" korzeń farbiarski o głębokim granatowym odcieniu, w jeszcze innym kora dębowa. Dziewczęta zasiadały przy okienku, stawiały przed sobą czarkę roztopionego wosku. Każda trzymała w ręce ostro zastrugany patyczek i maczając go w soku, pokrywała powierzchnię jajka we wzór, jakiego nauczyła ją matka i babka. Dodawały też coś od siebie. Dziewczyna pokryła jajo woskiem pierwszy raz i zanurzała w żółtym barwniku. Po wyschnięciu pokrywała woskiem to, co miało pozostać żółte i wkładała jajko do garnuszka z innym kolorem. I tak wiele razy, aż otrzymała taki wzór, o jakim myślała. Wreszcie lekko natłuszczała skorupkę, by nadać jej połysk. W Wielkanoc nie mogło zabraknąć jaj, symbolu życia.

 wielkanoc010.jpg

wielkanoc006.jpg


Baby prawie gotowe, pisanki też, trzeba było jeszcze przygotować "paskę". Wypiekano ją z razowej mąki pszennej, żytniej lub gryczanej. Pulchność brała się częściowo z drożdży, a częściowo z zakwasu. Smarowano ją po wierzchu słoniną i ozdabiano krzyżem z ciasta. Paska była smaczniejsza, jeśli gospodyni dodawała do niej szafranu, imbiru lub liści bobkowych. Kiedy gospodyni piekła paskę, gospodarzowi nie wolno było zaglądać do dzieży ani tym bardziej do pieca, żeby mu wąsy nie posiwiały.
Gospodarz w Wielką Sobotę też miał sporo pracy. Musiał dać zwierzętom domowym świeżą podściółkę, urżnąć sieczki na trzy dni, narwać królikom trawy a wieprzkom pokrzyw.


Do zwyczajów tego dnia należał pogrzeb żuru, zupy, którą jadano niemal codziennie przez ostatnich 45 dni. Już wszystkim zbrzydła. Bywało, że któryś z chłopaków przynosił skopek z resztką starego żuru, nawrzucał do niego gnoju i szedł z tym paskudztwem na wieś. Biada chałupie, w której młode panny właśnie krasiły pisanki; wysmarowano im całe drzwi i próg zachlapano plugastwem. Resztę żuru uroczyście grzebano pod płotem. Zdarzały się również przypadki odwetu na śledziach. Młodzież wieszała śledzie na drzewie.

 wielkanoc012.jpg

wielkanoc020.jpg


Wreszcie wszyscy szli do święcenia. W koszu musiały być: chleba albo jego świąteczna odmiana paska, sól, pisanki, szynka, kiełbasa, chrzan, masło, ser, lukrowana baba, kołacze, strucle, mazurki. Ilość i rodzaj jedzenia zależało od zamożności gospodarzy. Wszystko było pięknie ułożone na białym lnianym płótnie i przybrane zielonym bukszpanem, barwinkiem, baziami, leszczyną.
Ksiądz półgłosem odmawiał modlitwę, później kropidłem czynił znak krzyża. Krople wody wsiąkały w chleby, spływały po skorupkach jajek. To dobrze. Kościół pobłogosławił to, co niezbędne ciału - pożywienie, by poszło ludziom na zdrowie i dało siły do modlitwy i do pracy.
Święconkę odstawiano do jutra. Po rezurekcji domownicy rozpoczynali świąteczne śniadanie, dzieląc się tym, co poświęcone.


W Wielką Sobotę świecono również ogień i wodę. Najpierw trzeba było wygasić stare skry w piecach, piecykach, pod kuchniami. Uważano, że ogień podtrzymywany w domu przez cały rok nie jest czysty, niewinny, bo był świadkiem kłótni, awantur, a nawet bijatyk. Należało rozpalić go z nowego, czystego źródła - od paschału. Do przenoszenia nowego świętego ognia nadawały się tylko smolna szczapka albo świeczka z czystego wosku.


We wszystkich chałupach wszystko było święte i nowe: ogień i woda, pobielane ściany i jadło, serca ludzkie obmyte wielkopostną pokutą.

źródło: E. Ferenc, Polskie tradycje świąteczne, Wydawnictwo Święty Wojciech, Poznań 2010, ISBN 978 83 7516 257 8, s. 162-163.

 




Uwaga: Redakcja nie ponosi odpowiedzialności za treść komentarzy.

  Komentarzy: (0)
     

Dodaj komentarz:




 

Wielka Sobota w Kościele NPNMP w Busku-Zdroju


Odslon: 441
Data dodania: 2014-04-19 / źródło: Ponidzie.TV

W Wielką Sobotę gospodynie miały dużo pracy, podobnie jak gospodarze. Babska to rzecz przygotowywać święcone. Na południe musiało być gotowe. Od świtu wszyscy się krzątali. Gospodynie z córkami zamykały się w izbie i piekły baby. A te musiały być ogromne, doskonale wyrośnięte, pulchne i lukrowane.

'Nie bij mnie - kochaj mnie' - niesamowita akcja zawitała do Buska


Odslon: 1069
Data dodania: 2014-04-16 / źródło: Ponidzie.TV

Już dziś, 16 kwietnia w różnych punktach miasta, w ogólnie dostępnych miejscach publicznych w Busku-Zdroju znajdziecie misie, symbolizujące dzieci, w które wymierzona jest agresja rodziców. Weźmiesz Misia? Zareagujesz na przemoc?

Spotkanie Integrujące Rodziny Wielodzietne zakwalifikowane do projektu


Odslon: 533
Data dodania: 2014-04-15 / źródło: Ponidzie.TV

Wczoraj, 14 kwietnia br., w Sali Konferencyjnej, w Starostwie Powiatowym w Busku-Zdroju, odbyło się spotkanie Integracyjne dla Rodzin Wielodzietnych objętych Pilotażem "Schematom STOP! Wspólne działania instytucji pomocy społecznej i instytucji rynku pracy".

Kiermasz Świąteczny Kukuryku w Cielętniku


Odslon: 807
Data dodania: 2014-04-14 / źródło: Ponidzie.TV

12 kwietnia br., na buskim rynku odbywał się Kiermasz Świąteczny Kukuryku w Cielętniku.

Konwent Marszałków Województw RP w Busku-Zdroju


Odslon: 1246
Data dodania: 2014-04-11 / źródło: Ponidzie.TV

Wczoraj, 10 kwietnia br., w Sanatorium Marconi w Busku-Zdroju rozpoczęły się dwudniowe obrady Konwentu Marszałków Województw RP. Tematem przewodnim obrad był zrównoważony rozwój na obszarach wiejskich.

Zlikwidowali 5 plantacji konopi indyjskich


Odslon: 323
Data dodania: 2014-04-11 / źródło: Materiał Policyjny

Małopolscy policjanci zlikwidowali 5 pokaźnych plantacji konopi indyjskich, zabezpieczyli ponad 400 krzewów konopi, około 3 kilogramy gotowego już narkotyku oraz inne środki odurzające, w tym amfetaminę i kokainę. 10 osób usłyszało zarzuty karne - niektóre z nich odpowiedzą za wytwarzanie znacznych ilości środków odurzających.

Mecz papieski w Solcu-Zdroju


Odslon: 359
Data dodania: 2014-04-11 / źródło: Ponidzie.TV

Piłkarze wchodzący w skład Reprezentacji Polski w Futsalu +35 zorganizowanej i prowadzonej przez Tomasza Porweta wyszli po śmierci papieża Jana Pawła II z inicjatywą upamiętnienia jego osoby w postaci corocznie rozgrywanych w początku kwietnia meczy towarzyskich z reprezentacjami klubów piłkarskich, drużyn środowiskowych przypominających w swojej oprawie życie wielkiego Polaka.

Pędził autostradą ponad 200 km/h


Odslon: 745
Data dodania: 2014-04-09 / źródło: Materiał Policyjny

Ponad 200 km/h pędził kierowca maserati po autostradzie A-2. Nie wiedział, że tuż za nim jadą policjanci w nieoznakowanym radiowozie. Kierowca ukarany został wysokim mandatem, a na jego konto trafiło 10 punktów karnych.

Książki dla buskiego Szpitala w ramach akcji "Uwolnij książkę dla Malucha"


Odslon: 396
Data dodania: 2014-04-09 / źródło: Ponidzie.TV

Biuro Komunikacji Społecznej Urzędu Marszałkowskiego Województwa Świętokrzyskiego w Kielcach, Świętokrzyski Koordynator Bookcrossingu wspólnie ze Starostwem Powiatowym w Busku - Zdroju zebrało 1,5 tysiąca książek w ramach akcji "Uwolnij książkę dla Malucha".

Przedszkolaki z Wesołego Przedszkola w Kołaczkowicach powitały wiosnę


Odslon: 356
Data dodania: 2014-04-08 / źródło: Ponidzie.TV

31 marca br., maluchy z Wesołego Przedszkola w Kołaczkowicach pożegnały zimę i powitały wiosnę.

X Powiatowe Targi Edukacyjne 2014 w Busku-Zdroju


Odslon: 1067
Data dodania: 2014-04-07 / źródło: Ponidzie.TV

4 kwietnia br. w siedzibie PMOS w Busku-Zdroju, przy ul. Kusocińskiego, odbyły się X Powiatowe Targi Edukacyjne 2014 w Busku-Zdroju.

Oficjalne Otwarcie Ośrodka Zdrowia w Kołaczkowicach


Odslon: 947
Data dodania: 2014-04-05 / źródło: Ponidzie.TV

Samodzielny Publiczny Zespół Podstawowej Opieki Zdrowotnej w Busku-Zdroju zakończył przebudowę Ośrodka Zdrowia w Kołaczkowicach.

Kandydat do Europarlamentu - Bogdan Wenta w Busku-Zdroju


Odslon: 1443
Data dodania: 2014-04-02 / źródło: Ponidzie.TV

Trwa kampania wyborcza. Dziś, 2 kwietnia 2014r, Busko-Zdrój odwiedził Bogdan Wenta - kandydat Platformy Obywatelskiej do Parlamentu Europejskiego.

XXIII Ogólnopolski Turniej Piłki Nożnej Halowej - Cz.1


Odslon: 835
Data dodania: 2014-03-31 / źródło: Ponidzie.TV

16 marca odbył się XXIII Ogólnopolski Turniej Piłki Nożnej Halowej Oldbojów o puchar poseł Marzeny Okły - Drewnowicz, który rozegrany został w hali Powiatowego Międzyszkolnego Ośrodka Sportowego, przy ul. Kusocińskiego w Busku-Zdroju.

XXIII Ogólnopolski Turniej Piłki Nożnej Halowej - Cz.2


Odslon: 223
Data dodania: 2014-03-31 / źródło: Ponidzie.TV

16 marca odbył się XXIII Ogólnopolski Turniej Piłki Nożnej Halowej Oldbojów o puchar poseł Marzeny Okły - Drewnowicz, który rozegrany został w hali Powiatowego Międzyszkolnego Ośrodka Sportowego, przy ul. Kusocińskiego w Busku-Zdroju.

XXIII Ogólnopolski Turniej Piłki Nożnej Halowej - Cz.3


Odslon: 230
Data dodania: 2014-03-31 / źródło: Ponidzie.TV

16 marca odbył się XXIII Ogólnopolski Turniej Piłki Nożnej Halowej Oldbojów o puchar poseł Marzeny Okły - Drewnowicz, który rozegrany został w hali Powiatowego Międzyszkolnego Ośrodka Sportowego, przy ul. Kusocińskiego w Busku-Zdroju.

Strażackie harce dla Gabrysi


Odslon: 1307
Data dodania: 2014-03-26 / źródło: Ponidzie.TV

'Strażackie harce II' już za nami, a więc przyszedł czas podsumowania cyklicznej imprezy organizowanej przez Stowarzyszenie Busko-Busko i Zarząd Miejsko-Gminny ZOSP RP w Busku-Zdroju, w Hali Sportowej przy ul. Kusocińskiego.

Strażackie harce dla Gabrysi - The Troopers


Odslon: 344
Data dodania: 2014-03-26 / źródło: Ponidzie.TV

'Strażackie harce II' już za nami, a więc przyszedł czas podsumowania cyklicznej imprezy organizowanej przez Stowarzyszenie Busko-Busko i Zarząd Miejsko-Gminny ZOSP RP w Busku-Zdroju, w Hali Sportowej przy ul. Kusocińskiego.

Strażackie harce dla Gabrysi - Exsagor


Odslon: 223
Data dodania: 2014-03-26 / źródło: Ponidzie.TV

'Strażackie harce II' już za nami, a więc przyszedł czas podsumowania cyklicznej imprezy organizowanej przez Stowarzyszenie Busko-Busko i Zarząd Miejsko-Gminny ZOSP RP w Busku-Zdroju, w Hali Sportowej przy ul. Kusocińskiego.

Michał Konstanty Imosa został Buskowianinem Roku 2013


Odslon: 1170
Data dodania: 2014-03-24 / źródło: Ponidzie.TV

Michał Konstanty Imosa jest dziennikarzem, publicystą, z zamiłowania malarzem obrazów.

Buskowianin Roku 2013: Sylwetki wyróżnionych - Teresa Leszczyńska


Odslon: 470
Data dodania: 2014-03-24 / źródło: Ponidzie.TV

Teresa Leszczyńska od 30 lat prowadzi gromady zuchowe i drużyny harcerskie.

Buskowianin Roku 2013: Sylwetki wyróżnionych - Tadeusz Ura


Odslon: 445
Data dodania: 2014-03-24 / źródło: Ponidzie.TV

Tadeusz Ura to aktywny działacz społeczny nie tylko na terenie Buska-Zdroju, ale i województwa świętokrzyskiego. Za czynną pracę społeczną był uhonorowany "Odznaką za Zasługi dla Kielecczyzny" oraz Brązowym Krzyżem Zasługi.

Buskowianin Roku 2013: Sylwetki wyróżnionych - Stanisław Przodo


Odslon: 295
Data dodania: 2014-03-24 / źródło: Ponidzie.TV

Stanisław Przodo jest malarzem, plastykiem z Buska-Zdroju. Był długoletnim pracownikiem Buskiego Samorządowego Centrum Kultury. Obecnie na emeryturze, ale czynny artystycznie - maluje, rysuje, jest instruktorem, prowadzi warsztaty plastyczne.

Ogólnopolskie Zawody w Pływaniu o Puchar Rycerza Kmity - transmisja na youtube.com


Odslon: 4284
Data dodania: 2014-03-21 / źródło: Ponidzie.TV

Ogólnopolskie Zawody w Pływaniu o Puchar Rycerza Kmity to rozpoznawalna i ceniona w całym kraju młodzieżowa impreza pływacka. IX Edycja Zawodów odbędzie się w dniach 21-23 marca 2014r. w Ośrodku Sportowo Rekreacyjnym , ul. Kolejowa 15 a w Zabierzowie k. Krakowa.

Przedszkole w Dobrowodzie otwarte


Odslon: 1839
Data dodania: 2014-03-17 / źródło: Ponidzie.TV

We wtorek, 11 marca br. oficjalnie otwarto „Krainę Przedszkolaka” w Dobrowodzie. Jest to już drugie przedszkole w naszej gminie, które zostało dofinansowane ze środków Unii Europejskiej.

Śmiertelne potrącenie 13-latka. Kto rozpoznaje tego mężczyznę?


Odslon: 4053
Data dodania: 2014-03-13 / źródło: Materiał Policyjny

Policjanci poszukują kierowcy samochodu marki "Ford Mondeo" koloru ciemnego, o początkowych literach tablicy rejestracyjnej WI..., który 12 marca, po godz. 15.00, na stacji benzynowej w Mikołowie, śmiertelnie potrącił 13-letniego chłopca. Kierowca uciekł z miejsca zdarzenia w kierunku Katowic lub Tychów.

Mirosław Okniński zaprasza na Galę PLMMA 30 w Pińczowie


Odslon: 2009
Data dodania: 2014-03-11 / źródło: Ponidzie.TV

29 marca br., po raz pierwszy na Ponidziu rozstawiony zostanie oktagon - klatka, w której zawalczą zawodnicy mieszanych sztuk walki (MMA). Walki "współczesnych Gladiatorów", będzie można obejrzeć w hali sportowej, mieszczącej się przy Szkole Podstawowej Nr1 w Pińczowie.

Niezdyscyplinowany kierowca tira


Odslon: 2473
Data dodania: 2014-03-05 / źródło: Materiał Policyjny

Skarżyscy policjanci zatrzymali do kontroli drogowej 43-letniego mieszkańca Kielc, który kierując ciężarówką popełnił szereg wykroczeń drogowych. Mężczyzna został ukarany mandatem karnym. Całość zdarzenia zostało zarejestrowane przez policyjny wideorejestrator.

LECH CUP 2014: HOTEL MATEO – LAGUNA CLUB - PÓŁFINAŁY


Odslon: 1847
Data dodania: 2014-02-28 / źródło: Ponidzie.TV

Podczas półfinałów w Turnieju Lech Cup 2014 nie zabrakło wielu emocji oraz wspaniałej, sportowej rywalizacji. W pierwszym meczu LAGUNA wygrała z HOTELEM MATEO - 1:3 (1:2). Drugi półfinał był bardziej zacięty, BIS-KAS dopiero w serii rzutów karnych pokonał HYDROGEOTECHNIKE - 3 : 3 (2:2), karne 6 : 5 - i awansował do finału.

Bajkowy remont w Szpitalu na 'Górce'


Odslon: 1312
Data dodania: 2014-02-27 / źródło: Ponidzie.TV

25 lutego 2014 roku odbyło się uroczyste otwarcie Oddziału Rehabilitacji Ogólnoustrojowej dla Dzieci Specjalistycznego Szpitala Ortopedyczno-Rehabilitacyjnego "Górka" im. dr S. Starkiewicza w Busku-Zdroju, który został odremontowany w ramach akcji społecznej „Dziecięcy świat w kolorach” - realizatorem programu jest Fabryka Farb i Lakierów Śnieżka SA.

znalezionych: 456 na 16 stronach
<<< poprzednia -   1  2  3  4  5  6  7  8  9  10  11   - następna >>>



Wyświetl obiekty: Lokalne | Z powiatu | Z regionu | Wszystkie


Filmy w kategorii: Aktualności

Nowe filmy

Wróć do góry